قایقهای قاچاقچیان با جا گذاشتن مأموران اسپانیا، تنها مواد مخدر با کیفیت و مقداری بیسابقه وارد میکنند
و آنتونیو پامپلیگا (Antonio Pampliega) | عکاسی از مانو برابو (Manu Brabo) برای WSJ
۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۹:۰۰ شب به وقت ET
ماربیا، اسپانیا— در یک عصر بارانی زمستان، یک قایق بادی پلیس به شناور بزرگ ۶۰ فوتی و چهار موتورهای نزدیک شد که مشکوک به جابهجایی قاچاقچیان مواد مخدر بود.
قایق تندروِ بزرگتر بهجای فرار، شروع کرد به چرخیدن دور قایق بادی و چهار مأمور Civil Guard داخل آن را مسخره کرد. روی ساحل، جمعیتی قایق قاچاقچیان را تشویق میکردند. انگار تماشاگر مسابقه گاوبازی باشند، فریاد میزدند: اوله! اوله! داداش، بکششون.
قایق قاچاقچیان بعد از آن محکم به شناور Civil Guard کوبید، از روی آن رد شد و مأموران را زیر گرفت. سپس دوباره دور زد و به مأمورانی که داخل آب افتاده بودند ضربه زد. دو نفر کشته شدند.
این حمله پر سر و صدا نفوذ، قدرت و مصونیت شبکه بینالمللی قاچاق مواد مخدری را نشان داد که کوکائین را از تولیدکنندگان آمریکای جنوبی، با حجم، کیفیت و قیمتی در تاریخ بیسابقه، به خریداران اروپایی میرساند. در دو سال بعد از آن، این بازار فقط بزرگتر شده و کار مقامات اسپانیا هم سختتر شده است.
تولید جهانی کوکائین به دلیل تقاضای بالای جهانی، گسترش کشت گیاه کوکا و زنجیره تأمینی منظم و کارآمد، به یک رکورد تاریخی رسیده است. کارتلها این مواد را از بنادر اکوادور یا برزیل به غرب آفریقا و بعد به اروپا میفرستند؛ بازاری که حالا بعد از آمریکا، دومین بازار بزرگ کوکائین در دنیا است.
منطقه ساحلی و گردشگری Costa del Sol در اسپانیا، به یکی از پرترددترین مبادی ورود قاچاق تبدیل شده است.
به گفته قاچاقچیان، مأموران پلیس و وکلایی که با پروندههای جرایم سازمانیافته در اسپانیا سروکار دارند، قاچاقچیان دریایی دست بالاتر را نسبت به نیروهای مبارزه با مواد مخدر دارند؛ آنها با استفاده از پهپاد، رادار و دوربینهای حرارتی از دید مأموران پنهان میمانند و با قایقهای تندرو و پرقدرت از دست پلیس فرار میکنند.
خوآن لوخان (Juan Luján)، رئیس واحد جرایم سازمانیافته پلیس اسپانیا در Costa del Sol گفت: «نمیشود اجازه داد صدها قایق قاچاقچی جلوی چشم همه در بندر یا خلیج بچرخند، یا بارشان را در حالی خالی کنند که خانوادهها و بچهها همان نزدیکی شنا میکنند.» با این حال، او گفت که نیروهای امنیتی اسپانیا عملاً کنترل آبهای خود را واگذار کردهاند.
مقامات اسپانیا قبول دارند که تجهیزات کافی برای مقابله با صدها قایق غیرقانونی فعال در تنگه جبلالطارق میان جنوب اسپانیا و مراکش را ندارند. این شناورهای قاچاق فایبرگلاسِ تقویتشده که محلیها به آنها narcolanchas میگویند، با قایقهای تهاجمی و تندروی U.S. Navy SEALs برابری میکنند.
سرعت آنها میتواند به ۶۰ گره دریایی (حدود ۷۰ مایل در ساعت) برسد و وقتی چند شناور محدود پلیس که سرعت کافی دارند تلاش میکنند متوقفشان کنند، خطر بزرگی به وجود میآید. این قایقهای تندرو تا ۴ تن کوکائین حمل میکنند و طوری ساخته شدهاند که با سرعت بالا از روی امواج سنگین رد شوند. قاچاقچیان موقع تعقیب و گریز از آنها مثل یک اسلحه استفاده میکنند.
داشتن این شناورها در اسپانیا غیرقانونی است و تا ۵ سال زندان دارد. حتی خرید گالنهای ۱۰۰ لیتری گازوئیل هم جرم است، چون فرض میشود برای سوخترسانی به قایقهای قاچاق مصرف خواهد شد.
باندهای تبهکار این شناورهای غیرقانونی را در کارگاههای مخفی در پرتغال میسازند و با کامیون یا از راه رودخانه وارد اسپانیا میکنند. یکی از رانندگان سابق این قایقها گفت چهار سرنشین یک شناور ممکن است تا یک ماه در آبهای بینالمللی معطل بمانند. این افراد زیر چتر پناه میگیرند و برای تأمین غذا ماهیگیری میکنند تا زمانی که محمولههای کوکائین انداختهشده از کشتیهای باری و شناورهای نیمهغوطهور، معروف به زیردریاییهای قاچاق (narco subs)، را از آب بیرون بکشند.
روجرو اسکاتورو (Ruggero Scatturo)، تحلیلگر ارشد Global Initiative against Transnational Organized Crime گفت: «این یک سیستم قاچاق کاملاً جاافتاده است. ما درباره دریانوردان باتجربهای حرف میزنیم که مهارت بالا و دستمزدهای سنگین دارند.»
سواحل طولانی این منطقه فرصت زیادی به قاچاقچیان میدهد تا بار خود را خالی کنند. فرانسیسکا ماریا گومز پانتوخا (Francisca María Gómez Pantoja)، مادر یکی از مأموران Civil Guard که در حمله قایق قاچاقچیان کشته شد، گفت: «من کنار ساحل زندگی میکنم، برای همین رد شدنشان را میبینم. قایقهای تندرو هر وقت بخواهند میآیند، مواد را تحویل میدهند و میروند.»
یک مسیر ورودی دیگر، رودخانه ۴۰۰ مایلی گوادالکیویر (Guadalquivir) است؛ آبراهی هزارتو از کانالها و شاخههای فرعی. به گفته لیساردو کاپوته (Lisardo Capote)، رئیس اداره نظارت گمرک در Campo de Gibraltar (در فاصله حدود ۵۰ مایلی پایین سواحل این رودخانه)، کنارههای خلوت و کشاورزی این رودخانه پر از انبارهایی است که جای بسیار مناسبی برای پنهان کردن بار قاچاق به حساب میآیند.
کاپوته گفت: «ما آنها را میبینیم. مشکل، متوقف کردنشان است.»
از ناوگان حداکثر ۳۶ قایق گشتی که در اختیار نیروهای پلیس اسپانیا در جنوب است، کمتر از ۱۰ قایق میتوانند پا به پای سرعت قایقهای قاچاق بروند. مأموران مسلح هم فقط وقتی حق تیراندازی دارند که قاچاقچیان اول شلیک کنند.
The Journal اخیراً در یک گشت شبانه با قایق گمرک در سواحل جنوبی و داخل رودخانه گوادالکیویر همراه شد. ماریا اوریانا (María Orellana)، کاپیتان این شناور گفت قاچاقچیان مواد مخدر مدام در دریا از کنارشان رد میشوند و برای او و همکارانش دست تکان میدهند. او گفت: «آنها از مأموران هیچ ترسی ندارند.»
اوریانا ماجرای تعقیب یک قایق قاچاق را به یاد آورد که ناگهان دور زد و تهدید کرد به شناور او میکوبد. او گفت: «به بچهها گفتم اینها میخواهند ما را بکشند»، و به خدمهاش دستور عقبنشینی داد.
در حجم انبوه
به عنوان نشانهای از نقش پررنگتر اسپانیا در تجارت کوکائین، میزان مواد مخدر کشفشده در این کشور در سال ۲۰۲۳ نسبت به سال قبل از آن دو برابر شد و به حدود ۱۱۷ تن رسید. طبق گزارش آژانس مواد مخدر EU، در سال ۲۰۲۴ که تازهترین آمار را نشان میدهد، اسپانیا بیشتر از مجموع بلژیک، هلند و آلمان کوکائین کشف و ضبط کرد؛ کشورهایی که سه بندر بزرگ این قاره در آنها قرار دارند.
در ماه مه، Civil Guard اسپانیا بیش از ۳۰ تن کوکائین را در نزدیکی جزایر قناری کشف و ضبط کرد؛ بزرگترین محموله کشفشده در تاریخ در سراسر جهان. این محموله از آمریکای جنوبی و از مسیر سیرالئون آمده بود؛ جایی که خوس لیدکرز (Jos Leijdekkers)، سردسته هلندی قاچاق مواد مخدر، یک شبکه بینالمللی کوکائین را اداره میکند.
با این حال، حتی چنین کشفیات بیسابقهای فقط بخش کوچکی از کل قاچاق مواد مخدر است. به گفته قاچاقچیان و مقامات پلیس، با توجه به حجم کوکائینی که با موفقیت به اروپا قاچاق میشود، سود حاصل از آن خیلی بیشتر از هر محموله لو رفتهای است. یک قاچاقچی در ماربیا گفت سود کار آنقدر بالاست که باندهایی که قبلاً با هم میجنگیدند، حالا در زنجیره تامین جهانی با یکدیگر همکاری میکنند و کار قاچاق را بین خودشان تقسیم کردهاند.
تولید بیسابقه کوکائین در آمریکای جنوبی قیمت عمدهفروشی را در سراسر جهان پایین آورده است. در اسپانیا، هر کیلو از این ماده حتی تا ۱۵،۰۰۰ دلار هم فروخته میشود؛ در مقایسه با ۳۵،۰۰۰ دلار در دو سال پیش و تا ۴۵،۰۰۰ دلار قبل از همهگیری کرونا. قیمتهای خردهفروشی حدود ۷۰ دلار به ازای هر گرم باقی مانده، اما کیفیت آن به دلیل وفور جنس، خالصتر از همیشه است: آنقدر کوکائین وارد میشود که قاچاقچیان وقت رقیق کردن آن را ندارند، به گفته کارشناسان.
_مدام میآید و میآید و میآید_، این توصیف قاچاقچی ماربیا از حجم قاچاق بود.
قایقهای مواد مخدر مسیر قاچاق را بازتر و گستردهتر کردهاند. یک باند اروپایی که با کانتینرهای کشتی به بندر Algeciras کوکائین وارد میکند، ۲۱ درصد از ارزش محموله را به عنوان کرایه باربری به قاچاقچیان جابهجاکننده میپردازد. قاچاقچی ماربیا گفت این کارمزد برای قایقهای تندرو ۱۲ درصد است.
باندهای اسپانیایی هدایت بسیاری از قایقهای تندرو را بر عهده دارند که محمولهها را در تنگه جبلالطارق به سمت شمال و اسپانیا میبرند. آنها در ازای دستمزدی که بر اساس وزن محاسبه میشود، شناور، خدمه و انبار موقت فراهم میکنند تا مواد مخدر بعداً به عمق اسپانیا و بقیه اروپا فرستاده شود.
ساخت یک قایق حمل مواد با چهار موتور ۴۰۰ اسب بخاری و تجهیزات راداری برای ردیابی پلیس، بیش از ۵۰۰،۰۰۰ دلار هزینه دارد. هدایتکنندگان قایق معمولاً برای هر سفر حدود ۳۵۰،۰۰۰ دلار دستمزد میگیرند. این هزینهها در مقایسه با ارزش یک محموله ۳ تنی کوکائین که در فروش خرد بیش از ۲۵۰ میلیون دلار سود میدهد، مثل پول خرد است.
در مقایسه، اسپانیا در طول یک دهه گذشته کمتر از ۲۳۰ میلیون دلار برای طرح امنیتی Campo de Gibraltar خود اختصاص داده است؛ طرحی که برای انهدام شبکههای تبهکاری در جنوب اسپانیا راهاندازی شد.
اسکاتورو (Scatturo)، تحلیلگر، گفت: «پولی برای ادامه تعقیب این افراد وجود ندارد.»
خشکشویی لوکس
شهر تفریحی ماربیا در اسپانیا از دهه ۱۹۶۰ میلادی مرکز جرایم سازمانیافته بینالمللی بوده است. ژنرال فرانسیسکو فرانکو (Francisco Franco)، دیکتاتور وقت اسپانیا، کارتلها را تشویق میکرد تا پولشان را در آنجا خرج کنند و تا وقتی خشونتی در کار نبود، چشمش را روی خرج کردن درآمدهای نامشروع میبست.
امروز، به گفته لوخان (Luján)، فرمانده پلیس: «جای دیگری را با این همه تنوع، این همه ملیت و این همه کارتل پیدا نمیکنید.» قایقهای تفریحی فوقلوکس و بوتیکهای برندهای مطرح در امتداد اسکله چیده شدهاند. شبها صفهای طولانی بیرون کلوبها کشیده میشود؛ جایی که دیجیها موسیقی تند هاوس پخش میکنند برای خوشگذرانهای اهل ولخرجی که صورتهایشان جراحی شده و زیر آفتاب برنزه شده است.
ریکاردو آلوارز-اوسوریو (Ricardo Alvarez-Ossorio)، وکیل مدافعی که پروندههای قاچاقچیان متهم در منطقه را پیگیری میکند، گفت گردشگران ثروتمند و فعالان اقتصادی باعث شدهاند ماربیا برای مجرمان جذاب شود؛ چون آنها میتوانند بدون جلب توجه، ثروت غیرقانونی خود را در کنار ثروتمندان واقعی خرج کنند.
آلوارز-اوسوریو در یک کافه روی پشتبام، در حالی که بشقاب سیبزمینی برشته تزئینشده با خاویار بلوگا و ورقههای طلا را میخورد، تعریف کرد که تعداد پروندههای کوکائین او در دو سال گذشته حداقل پنج برابر شده است. او گفت تنگه جبلالطارق برای دههها دروازه قاچاق توتون و حشیش بوده، اما هیچچیز با تجارت سرسامآور کوکائین قابل مقایسه نیست که پای سندیکاهای جنایت سازمانیافته دیگر کشورها را به اینجا باز کرده است.
آلوارز-اوسوریو گفت باندهای خارجی تازهوارد به ماربیا، روشهای خشن خود را هم با خود آوردهاند؛ از جمله درگیریهای مسلحانه با رقبا و نیروهای پلیس. «قبلاً حتی تصورش هم غیرممکن بود که کسی به سمت پلیس شلیک کند.»
این وکیل گفت اگر پلیس با قاچاقچیان صرب یا مکزیکی روبهرو شود، مجرمان متوقف نمیشوند. او گفت: «آنها تا آخرش میروند.»
یک مامور پلیس متخصص در پولشویی گفت قاچاقچیان پولهایشان را در املاک ماربیا، کلوبهای شبانه، باشگاههای ورزشی و کسبوکارها پولشویی میکنند و مالکان اصلی را پشت شرکتهای صوری در خارج از کشور پنهان میکنند. آنها محصول آووکادو و دیگر محصولات کشاورزی را از کشاورزان میخرند و به سوپرمارکتها میفروشند. اعضای باندها دنبال برندگان لاتاری میگردند تا بلیت آنها را در ازای مبلغ جایزه به اضافه دهها هزار دلار پول نقد بخرند. سپس باند جایزه بلیت را به حسابهای بانکی واریز میکند.
این مامور گفت اگر اقتصاد بازار سیاه ریشهکن شود، ماربیا یکشبه فرو میپاشد.
سود کوکائین به بیرون از این شهر هم سرایت کرده است. قاچاقچیان مواد مخدر از دیرباز جوانان La Línea de la Concepción را به کار میگیرند؛ شهری ساحلی با ۶۵،۰۰۰ نفر جمعیت در حدود ۴۵ مایلی ماربیا. این شهر یکی از کمترین درآمدهای خانوار و بالاترین نرخ بیکاری را در اسپانیا دارد که حدود ۳۰ درصد است.
اسکار کاماچو (Óscar Camacho)، مامور باسابقه پلیس و نماینده اتحادیه در ماربیا، گفت قاچاقچیان برای کار یک بعدازظهر جابهجا کردن بستههای مواد یا کشیک دادن، هزاران یورو پیشنهاد میدهند. آنها همچنین خدمات رفاهی معروف به «رفاه نارکو» (narco welfare) فراهم میکنند؛ شبیه پول و هدایای روسای کارتلها در کلمبیا و مکزیک که بذل و بخششهایی برای خریدن وفاداری و سکوت است.
اهالی محل میگویند قاچاقچیان کلهگنده در ماربیا زندگی میکنند و La Línea زندانیها را تامین میکند؛ کنایه از نیروهای زیردستی که بیشترین خطر دستگیری متوجه آنهاست.
کاماچو گفت: «اگر مردم آنجا فرصت شغلی نداشته باشند، اگر سرمایهگذاری برای اشتغالزایی نباشد، مردم باید بالاخره یک جوری نان درآورند. در نهایت چه کسی شکم آنها را سیر میکند؟ قاچاقچیها (narcos).»